Ναρκωτικά: Κατοχή και Διακίνηση, Τι Προβλέπει ο Νόμος

Οι υποθέσεις ναρκωτικών είναι από τις συχνότερες στα ποινικά δικαστήρια και από αυτές όπου ο χαρακτηρισμός της πράξης κρίνει σχεδόν τα πάντα. Η ίδια ποσότητα μπορεί να αντιμετωπιστεί ως κατοχή για προσωπική χρήση, που είναι πλημμέλημα, ή ως διακίνηση, που είναι κακούργημα με πολυετή κάθειρξη. Η διαφορά κρίνεται από στοιχεία που ένας έμπειρος ποινικολόγος ξέρει να αξιολογεί και να αμφισβητεί.

Το νομικό πλαίσιο

Βασικός νόμος είναι ο Ν. 4139/2013 για τις εξαρτησιογόνες ουσίες, όπως έχει τροποποιηθεί. Ο νόμος ακολουθεί μια διττή λογική: αυστηρή τιμωρία για όσους διακινούν ναρκωτικά και ηπιότερη, με έμφαση στη θεραπεία, για τους χρήστες και ιδίως για τους εξαρτημένους. Στις ελεγχόμενες ουσίες περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, η κάνναβη, η κοκαΐνη, η ηρωίνη, οι αμφεταμίνες, το MDMA και πολλές συνθετικές ουσίες.

Κατοχή για προσωπική χρήση

Η προμήθεια ή κατοχή ναρκωτικών σε ποσότητα που προορίζεται αποκλειστικά για ατομική χρήση αντιμετωπίζεται ως πλημμέλημα. Το ίδιο ισχύει για την καλλιέργεια μικρού αριθμού φυτών κάνναβης για προσωπική χρήση και για την ίδια τη χρήση.

Ο νόμος δίνει στο δικαστήριο σημαντικά περιθώρια επιείκειας, ιδίως όταν πρόκειται για πρώτη φορά, όπως ευνοϊκότερη επιμέτρηση της ποινής, αναστολή της εκτέλεσής της και, σε ορισμένες περιπτώσεις, προστασία του ποινικού μητρώου. Κατά κανόνα η κατοχή για χρήση δεν οδηγεί σε κράτηση, ενώ η υπόθεση εκδικάζεται συχνά με τη διαδικασία του αυτοφώρου.

Διακίνηση ναρκωτικών

Ως διακίνηση ο νόμος αντιμετωπίζει ένα ευρύ φάσμα πράξεων: πώληση, αγορά για μεταπώληση, μεταφορά, αποθήκευση, εισαγωγή, εξαγωγή, παραγωγή, διανομή, ακόμη και δωρεάν παραχώρηση σε τρίτους. Η διακίνηση είναι κακούργημα και τιμωρείται με κάθειρξη και υψηλή χρηματική ποινή.

Βαρύτερες ποινές, που μπορεί να φτάσουν και την ισόβια κάθειρξη, προβλέπονται όταν:

• ο δράστης ενεργεί κατ’ επάγγελμα ή κατά συνήθεια,
• συμμετέχει σε εγκληματική οργάνωση,
• η διάθεση γίνεται σε ανηλίκους ή κοντά σε σχολεία,
• οι ουσίες είναι νοθευμένες με τρόπο επικίνδυνο για την υγεία,
• ο δράστης είναι δημόσιος υπάλληλος, γιατρός ή εκπαιδευτικός και καταχράται την ιδιότητά του.

Πώς κρίνεται αν πρόκειται για χρήση ή διακίνηση

Δεν υπάρχει στον νόμο αυστηρό όριο ποσότητας. Το δικαστήριο κρίνει με βάση το σύνολο των στοιχείων, όπως:

• την ποσότητα και την καθαρότητα της ουσίας σε σχέση με τις ανάγκες ενός χρήστη,
• τη συσκευασία, π.χ. αν η ουσία είναι χωρισμένη σε μικρές δόσεις,
• την ύπαρξη ζυγαριάς ακριβείας, σακουλακιών ή υλικών συσκευασίας,
• την ύπαρξη μετρητών χωρίς αιτιολογημένη προέλευση,
• μηνύματα και τηλεφωνικές επικοινωνίες,
• την απόδειξη ότι ο κατηγορούμενος είναι πράγματι χρήστης ή εξαρτημένος.

Σε αυτό το σημείο κρίνονται οι περισσότερες υποθέσεις. Η υπεράσπιση μπορεί να αναδείξει ότι τα στοιχεία συμβιβάζονται με την προσωπική χρήση και να αμφισβητήσει τη νομιμότητα της έρευνας, της κατάσχεσης ή των εργαστηριακών αναλύσεων.

Εξαρτημένοι χρήστες και θεραπεία

Ο νόμος αναγνωρίζει ότι η εξάρτηση είναι πρωτίστως ζήτημα υγείας. Όταν αποδεικνύεται, συνήθως με ιατρική γνωμάτευση, ότι ο κατηγορούμενος είναι εξαρτημένος, προβλέπεται σημαντικά ηπιότερη μεταχείριση, ακόμη και σε περιπτώσεις διάθεσης μικρών ποσοτήτων για την κάλυψη των αναγκών της εξάρτησης.

Η ένταξη και η επιτυχής παρακολούθηση αναγνωρισμένου θεραπευτικού προγράμματος μπορεί να οδηγήσει σε αναστολή της δίωξης ή της ποινής και να αποτελέσει καθοριστικό στοιχείο υπέρ του κατηγορουμένου. Για πληροφορίες και υποστήριξη σχετικά με την εξάρτηση λειτουργεί η γραμμή βοήθειας 1031.

Τι να κάνετε αν συλληφθείτε

• Μην προβείτε σε καμία δήλωση πριν μιλήσετε με δικηγόρο, ακόμη κι αν σας πουν ότι «θα σας βοηθήσει».
• Ζητήστε άμεσα την παρουσία συνηγόρου στο αστυνομικό τμήμα.
• Μην υπογράψετε έγγραφα που δεν καταλαβαίνετε πλήρως.
• Αν είστε χρήστης ή εξαρτημένος, ενημερώστε τον δικηγόρο σας, ώστε να αξιοποιηθεί νόμιμα στην υπεράσπιση.
• Αν κληθείτε σε απολογία, ζητήστε προθεσμία για να μελετηθεί η δικογραφία.

Σε σοβαρές κατηγορίες διακίνησης μπορεί να εκδοθεί ένταλμα σύλληψης ή να ακολουθήσει κλήση σε απολογία ενώπιον ανακριτή.

Συχνές Ερωτήσεις (FAQ)

1. Τιμωρείται η κατοχή μικρής ποσότητας για προσωπική χρήση;

Ναι, ως πλημμέλημα. Ο νόμος όμως προβλέπει ηπιότερες ποινές και σημαντικά περιθώρια επιείκειας, ιδίως για πρώτη φορά.

2. Υπάρχει συγκεκριμένη ποσότητα που θεωρείται «για χρήση»;

Όχι. Το δικαστήριο κρίνει κάθε υπόθεση με βάση την ποσότητα, τη συσκευασία, τα ευρήματα και τα υπόλοιπα στοιχεία.

3. Αν δώσω σε φίλο χωρίς χρήματα, είναι διακίνηση;

Η δωρεάν παραχώρηση σε τρίτο μπορεί να θεωρηθεί διακίνηση. Οι περιστάσεις όμως μετρούν και πρέπει να αξιολογηθούν από δικηγόρο.

4. Είναι νόμιμη η κάνναβη στην Ελλάδα;

Η φαρμακευτική κάνναβη επιτρέπεται υπό αυστηρές προϋποθέσεις και με ιατρική συνταγή. Η κατοχή κάνναβης για ψυχαγωγική χρήση παραμένει αξιόποινη.

5. Θα μπω φυλακή για κατοχή για χρήση;

Κατά κανόνα όχι. Οι ποινές για ατομική χρήση είναι χαμηλές και συνήθως αναστέλλονται, ιδίως χωρίς προηγούμενο ποινικό μητρώο.

6. Τι σημαίνει ότι είμαι «εξαρτημένος» για τον νόμο;

Ότι έχει αποδειχθεί, συνήθως με ιατρική γνωμάτευση, σωματική ή ψυχική εξάρτηση. Η ιδιότητα αυτή επιφέρει σημαντικά ηπιότερη μεταχείριση.

7. Μπορούν να κατασχέσουν το αυτοκίνητο ή τα χρήματά μου;

Ναι. Σε υποθέσεις διακίνησης κατάσχονται και μπορεί να δημευτούν μέσα μεταφοράς, χρήματα και περιουσιακά στοιχεία που συνδέονται με την πράξη.

8. Επηρεάζει η ένταξη σε θεραπευτικό πρόγραμμα την υπόθεσή μου;

Ναι, ουσιαστικά. Η επιτυχής παρακολούθηση αναγνωρισμένου προγράμματος μπορεί να οδηγήσει σε αναστολή της δίωξης ή της ποινής.

Δικηγορικό Γραφείο Μπούρας & Συνεργάτες: Υπεράσπιση με διακριτικότητα

Σε μια υπόθεση ναρκωτικών, η διαφορά ανάμεσα σε ένα πλημμέλημα και σε ένα κακούργημα μπορεί να κριθεί από τις πρώτες ώρες μετά τη σύλληψη. Η άμεση νομική υποστήριξη προστατεύει τα δικαιώματά σας και διασφαλίζει ότι κάθε στοιχείο υπέρ σας θα αξιοποιηθεί.

Το Δικηγορικό Γραφείο Ιωάννης Μπούρας & Συνεργάτες δραστηριοποιείται στην Αθήνα από το 1995, με συνέχεια τριών γενεών νομικών. Το τμήμα Ποινικού Δικαίου αναλαμβάνει υποθέσεις κατοχής και διακίνησης ναρκωτικών σε όλα τα στάδια: από την αυτόφωρη διαδικασία και την απολογία στον ανακριτή μέχρι την εκδίκαση στο Μικτό Ορκωτό Δικαστήριο και τα αιτήματα αναστολής της ποινής.

Παρέχουμε άμεση τηλεφωνική καθοδήγηση, σαφές χρονοδιάγραμμα και ειλικρινή εκτίμηση για την πορεία της υπόθεσής σας, με απόλυτη εχεμύθεια.

Επικοινωνήστε μαζί μας:

• Τηλέφωνο: 210 3305169 | 698 075 9456
• Email: info@bouraslaw.gr
• Γραφείο Αθήνας: Σόλωνος 121, Αθήνα 10678
• Γραφείο Παλλήνης: Λ. Μαραθώνος 34, Παλλήνη 15351
• Φόρμα επικοινωνίας: gr/epikoinonia