Η ενδοοικογενειακή βία δεν είναι «ιδιωτική υπόθεση». Είναι ποινικό αδίκημα που διώκεται αυστηρά και αφορά ανθρώπους κάθε ηλικίας, φύλου και κοινωνικής θέσης. Όποια πλευρά κι αν βρίσκεστε, είτε ως θύμα που αναζητά προστασία είτε ως πρόσωπο που κατηγορείται, η υποστήριξη από δικηγόρο με εμπειρία στο ποινικό και οικογενειακό δίκαιο είναι καθοριστική από την πρώτη στιγμή.

Το νομικό πλαίσιο: Ν. 3500/2006 και οι πρόσφατες αλλαγές

Βασικός νόμος είναι ο Ν. 3500/2006, ο οποίος αναμορφώθηκε ουσιαστικά με τον Ν. 5090/2024 (σε ισχύ από 1.5.2024) και συμπληρώθηκε με τον Ν. 5172/2025. Οι αλλαγές ενίσχυσαν την προστασία των θυμάτων, αυστηροποίησαν ορισμένες ποινές και διεύρυναν τις δυνατότητες των δικαστικών αρχών να επιβάλλουν περιοριστικούς όρους.

Ιδιαίτερα σημαντικό είναι ότι τα εγκλήματα ενδοοικογενειακής βίας διώκονται αυτεπαγγέλτως, δηλαδή η δίωξη προχωρά ακόμη και αν το θύμα δεν υποβάλει έγκληση ή αργότερα αλλάξει γνώμη, ενώ για την υποβολή μήνυσης δεν απαιτείται παράβολο.

Ποιους αφορά ο νόμος

Ο νόμος δεν περιορίζεται στους συζύγους. Καλύπτει, μεταξύ άλλων:

• συζύγους και πρώην συζύγους, καθώς και μέρη συμφώνου συμβίωσης,
• συντρόφους που έχουν ή είχαν σταθερή σχέση ζωής,
• γονείς, παιδιά και άλλους συγγενείς, ιδίως όταν ζουν στο ίδιο σπίτι,
• ανήλικα που διαμένουν στην οικογένεια, ακόμη και αν δεν είναι βιολογικά τέκνα.

Μορφές ενδοοικογενειακής βίας

Η βία δεν είναι μόνο σωματική. Ο νόμος αναγνωρίζει και τιμωρεί:

• Σωματική βία: χτυπήματα, σπρωξίματα, κάθε πράξη που προκαλεί πόνο ή βλάβη στην υγεία.
• Ψυχολογική βία: απειλές, εξευτελισμοί, εκφοβισμός, απομόνωση από φίλους και οικογένεια.
• Σεξουαλική βία: κάθε πράξη χωρίς ελεύθερη συναίνεση, και μέσα στον γάμο.
• Οικονομική βία: έλεγχος των χρημάτων, στέρηση πόρων, εμπόδια στην εργασία του άλλου.

Όταν η πράξη τελείται μπροστά σε ανήλικο ή σε βάρος ανηλίκου, εγκύου ή ατόμου με αναπηρία, ο νόμος προβλέπει αυστηρότερη μεταχείριση.

Τι μπορεί να κάνει το θύμα

Σε άμεσο κίνδυνο, η πρώτη κίνηση είναι κλήση στο 100. Η γραμμή SOS 15900 λειτουργεί όλο το 24ωρο για υποστήριξη και καθοδήγηση. Στη συνέχεια, με τη βοήθεια δικηγόρου, το θύμα μπορεί να:

• υποβάλει μήνυση στην αστυνομία ή απευθείας στην εισαγγελία,
• ζητήσει την επιβολή περιοριστικών όρων στον δράστη, όπως απομάκρυνση από την κατοικία ή απαγόρευση προσέγγισης σε σπίτι, εργασία και σχολεία των παιδιών,
• καταθέσει ασφαλιστικά μέτρα για την επιμέλεια των παιδιών, τη χρήση της οικογενειακής στέγης και τη διατροφή,
• διεκδικήσει χρηματική ικανοποίηση για ηθική βλάβη, της οποίας το ελάχιστο ύψος αυξήθηκε με τον Ν. 5090/2024.

Κρίσιμη είναι η συλλογή αποδείξεων: ιατροδικαστική εξέταση, φωτογραφίες, μηνύματα, ηχητικά, μάρτυρες. Ένας δικηγόρος γνωρίζει ποια στοιχεία έχουν βαρύτητα και πώς να τα αξιοποιήσει.

Αν κατηγορείστε για ενδοοικογενειακή βία

Οι κατηγορίες αυτές ακολουθούν συχνά τη διαδικασία του αυτόφωρου και μπορεί να επηρεάσουν άμεσα τη ζωή σας: απομάκρυνση από το σπίτι, περιορισμοί στην επαφή με τα παιδιά, συνέπειες στην επιμέλεια. Έχετε δικαίωμα σε δικηγόρο από την πρώτη στιγμή και δικαίωμα σιωπής. Σε περιπτώσεις αβάσιμων καταγγελιών, ο νόμος προβλέπει συνέπειες για όποιον κάνει ψευδή καταμήνυση.

Υπό αυστηρές προϋποθέσεις προβλέπεται και η ποινική διαμεσολάβηση, κυρίως για πλημμελήματα και εφόσον ο κατηγορούμενος αναλάβει συγκεκριμένες δεσμεύσεις, όπως να μην επαναλάβει τη συμπεριφορά και να παρακολουθήσει ειδικό πρόγραμμα. Αν ολοκληρωθεί επιτυχώς, μπορεί να οδηγήσει σε παύση της δίωξης.

Γιατί χρειάζεστε εξειδικευμένο δικηγόρο

Η ενδοοικογενειακή βία βρίσκεται στο σημείο όπου συναντώνται το ποινικό δίκαιο και το οικογενειακό δίκαιο. Η ποινική δίκη, το διαζύγιο, η επιμέλεια και η διατροφή εξελίσσονται συχνά παράλληλα και η στρατηγική σε κάθε μέτωπο επηρεάζει τα υπόλοιπα. Χρειάζεται συντονισμός, ταχύτητα και διακριτικότητα.

Συχνές Ερωτήσεις (FAQ)

1. Χρειάζεται να κάνω μήνυση για να διωχθεί ο δράστης;

Όχι απαραίτητα. Τα αδικήματα ενδοοικογενειακής βίας διώκονται αυτεπαγγέλτως, οπότε αρκεί να φτάσει η καταγγελία στις αρχές από οποιονδήποτε.

2. Μπορώ να ανακαλέσω την καταγγελία μου;

Η δίωξη συνεχίζεται ανεξάρτητα από τη βούληση του θύματος. Η απόσυρση της καταγγελίας δεν σταματά τη διαδικασία.

3. Πληρώνω παράβολο για να υποβάλω μήνυση;

Όχι, για τα εγκλήματα ενδοοικογενειακής βίας δεν απαιτείται παράβολο.

4. Η ψυχολογική βία τιμωρείται;

Ναι. Απειλές, εξευτελισμοί και συστηματικός εκφοβισμός που βλάπτουν την ψυχική υγεία του θύματος τιμωρούνται, ακόμη και χωρίς σωματικά τραύματα.

5. Μπορεί ο δράστης να απομακρυνθεί από το σπίτι;

Ναι. Ο εισαγγελέας, ο ανακριτής ή το δικαστήριο μπορούν να επιβάλουν περιοριστικούς όρους, όπως απομάκρυνση από την οικογενειακή κατοικία και απαγόρευση προσέγγισης του θύματος.

6. Ισχύει ο νόμος αν δεν είμαστε παντρεμένοι;

Ναι. Καλύπτει και συντρόφους με σταθερή σχέση, μέρη συμφώνου συμβίωσης και πρώην συζύγους ή συντρόφους.

7. Επηρεάζει η καταγγελία την επιμέλεια των παιδιών;

Η ύπαρξη ενδοοικογενειακής βίας λαμβάνεται σοβαρά υπόψη από το δικαστήριο όταν κρίνει την επιμέλεια και την επικοινωνία, με γνώμονα πάντα το συμφέρον του παιδιού.

8. Κατηγορούμαι άδικα. Τι πρέπει να κάνω;

Μην προβείτε σε δηλώσεις πριν μιλήσετε με δικηγόρο. Ενημερωθείτε για τα δικαιώματα του κατηγορουμένου και συγκεντρώστε κάθε στοιχείο που στηρίζει την εκδοχή σας.

Δικηγορικό Γραφείο Μπούρας & Συνεργάτες: Δίπλα σας με διακριτικότητα

Οι υποθέσεις ενδοοικογενειακής βίας απαιτούν άμεση αντίδραση, απόλυτη εχεμύθεια και ανθρώπινη προσέγγιση. Κάθε μέρα καθυστέρησης μπορεί να κοστίσει σε ασφάλεια, αποδείξεις ή δικονομικές ευκαιρίες.

Το Δικηγορικό Γραφείο Ιωάννης Μπούρας & Συνεργάτες δραστηριοποιείται στην Αθήνα από το 1995, με συνέχεια τριών γενεών νομικών. Συνδυάζουμε εμπειρία στο ποινικό και στο οικογενειακό δίκαιο, ώστε να χειριζόμαστε συντονισμένα όλα τα μέτωπα της υπόθεσής σας: μήνυση ή υπεράσπιση, περιοριστικούς όρους, ασφαλιστικά μέτρα, επιμέλεια, διατροφή και διαζύγιο.

Παρέχουμε άμεση τηλεφωνική καθοδήγηση, σαφές χρονοδιάγραμμα και ειλικρινή εκτίμηση για την πορεία της υπόθεσης, χωρίς ασάφειες.

Επικοινωνήστε μαζί μας με απόλυτη εχεμύθεια:

• Τηλέφωνο: 210 3305169 | 698 075 9456
• Email: info@bouraslaw.gr
• Γραφείο Αθήνας: Σόλωνος 121, Αθήνα 10678
• Γραφείο Παλλήνης: Λ. Μαραθώνος 34, Παλλήνη 15351
• Φόρμα επικοινωνίας: gr/epikoinonia

Σε άμεσο κίνδυνο καλέστε το 100. Γραμμή SOS 15900, 24 ώρες το 24ωρο.